ภาวะเงินเฟ้อคืออะไร ส่งผลกระทบต่อเราอย่างไรบ้าง เจาะลึกสาเหตุที่ทำให้ข้าวของแพงขึ้น พร้อมแนะนำวิธีรับมือ และวางแผนการเงินให้อยู่รอดได้ในทุกสถานการณ์
ปฏิเสธไม่ได้เลยว่าในยุคปัจจุบัน เรากำลังเผชิญกับ “ยุคของแพง” อย่างแท้จริง ไม่ว่าจะเป็นค่าอาหาร ค่าเดินทาง หรือค่าครองชีพต่าง ๆ ที่พุ่งสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง สภาวะแบบนี้แหละที่เป็นผลพวงมาจากสิ่งที่เรียกว่า “เงินเฟ้อ” ซึ่งหลายคนอาจจะยังสงสัยว่ามันคืออะไร และจะรับมืออย่างไรดี ? บทความนี้ได้อ้างอิงข้อมูลและแนวทางจาก Krungsri The COACH ซึ่งเป็นแหล่งความรู้ด้านการเงินที่มีความน่าเชื่อถือ โดยมีการรวบรวมและเรียบเรียงเนื้อหาให้เข้าใจง่าย เพื่อให้คุณสามารถเตรียมความพร้อมและรับมือกับสถานการณ์ต่าง ๆ ได้อย่างมั่นใจและมีข้อมูลประกอบการตัดสินใจอย่างรอบด้าน
ทำความเข้าใจ “เงินเฟ้อ” คืออะไร ?
หากจะอธิบายให้เห็นภาพแบบง่าย ๆ เงินเฟ้อ (Inflation) คือ ภาวะที่ราคาสินค้าและบริการโดยทั่วไปตามท้องตลาดปรับตัวสูงขึ้นเรื่อย ๆ อย่างต่อเนื่อง ส่งผลให้ “อำนาจซื้อ” ของเงินในกระเป๋าเราลดลง
ลองนึกภาพตามว่า เมื่อ 10 ปีก่อน เงิน 100 บาท อาจจะซื้อข้าวราดแกงได้ถึง 3 จาน แต่ในปัจจุบัน เงิน 100 บาทเท่าเดิม อาจจะซื้อได้เพียงแค่ 2 จานเท่านั้น นี่คือภาพสะท้อนที่ชัดเจนที่สุดว่า มูลค่าของเงินกำลังค่อย ๆ หายไปตามกาลเวลานั่นเอง
ไขข้อสงสัย เงินเฟ้อเกิดจากสาเหตุอะไร ?
การที่ข้าวของแพงขึ้นไม่ได้เกิดขึ้นแบบไร้เหตุผล แต่มาจากกลไกทางเศรษฐกิจหลัก ๆ 2 ประการ ดังนี้
1. ความต้องการซื้อเพิ่มขึ้น (Demand-pull Inflation)
ปัจจัยนี้เกิดจาก “อุปสงค์” หรือความต้องการซื้อสินค้าของผู้บริโภคมีมากเกินกว่าปริมาณสินค้าที่ผลิตออกมาขาย เมื่อของมีจำกัด แต่เศรษฐกิจกำลังขยายตัว คนแย่งกันซื้อ ผู้ขายจึงสามารถปรับราคาสินค้าให้สูงขึ้นได้ตามกลไกตลาด
2. ต้นทุนการผลิตสูงขึ้น (Cost-push Inflation)
ปัจจัยนี้มาจากฝั่ง “อุปทาน” หรือผู้ผลิตโดยตรง เมื่อต้นทุนต่าง ๆ ในการผลิตปรับตัวแพงขึ้น เช่น ราคาน้ำมันโลกพุ่งสูงขึ้น ค่าแรงงานเพิ่มขึ้น หรือแม้แต่วัตถุดิบทางการเกษตรขาดแคลน ผู้ผลิตจึงจำเป็นต้องผลักภาระต้นทุนเหล่านี้ไปที่ราคาสินค้าปลายทาง เพื่อรักษากำไรเอาไว้ ทำให้ของแพงขึ้นเป็นเงาตามตัว
เช็กด่วน ! ผลกระทบของเงินเฟ้อ
ส่งผลต่อเราอย่างไรบ้าง ?
ภาวะเงินเฟ้อไม่ใช่แค่เรื่องของตัวเลขทางเศรษฐกิจ แต่เป็นสิ่งที่ส่งผลกระทบใกล้ตัวกว่าที่เราคิด
1. ค่าครองชีพพุ่ง แต่รายได้เท่าเดิม
นี่คือผลกระทบที่มนุษย์เงินเดือนและผู้คนทั่วไปสัมผัสได้ชัดเจนที่สุด เมื่อรายจ่ายต่อเดือนเพิ่มสูงขึ้นจากราคาสินค้าที่แพงขึ้น แต่รายรับหรือเงินเดือนยังคงเท่าเดิม จะทำให้สภาพคล่องทางการเงินของเราลดลง และอาจนำไปสู่การก่อหนี้สินเพิ่มขึ้นได้
2. มูลค่าเงินออมลดลง กระทบแผนเกษียณ
หากเราเก็บเงินสดไว้เฉย ๆ หรือฝากไว้ในบัญชีออมทรัพย์ที่ให้ดอกเบี้ยต่ำกว่าอัตราเงินเฟ้อ มูลค่าของเงินก้อนนั้นจะลดลงในทางทฤษฎี ซึ่งจะทำให้เป้าหมายการเก็บเงินเพื่อใช้ชีวิตในวัยเกษียณทำได้ยากขึ้น เพราะเงินที่เตรียมไว้จะไม่พอซื้อของในอนาคตที่ราคาแพงขึ้น
3 สเต็ปวิธีรับมือเงินเฟ้อ
สไตล์ Krungsri The COACH
เมื่อเข้าใจถึงสาเหตุและผลกระทบแล้ว ก็ถึงเวลาลงมือปกป้องเงินในกระเป๋าของเรากัน ทาง Krungsri The COACH ได้แนะนำ 3 สเต็ปง่าย ๆ ที่เราสามารถทำตามได้เลย ดังนี้
1. ทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย และอุดรอยรั่วทางการเงิน
เริ่มต้นจากการกลับมาสำรวจตัวเอง ด้วยการจดบันทึกรายรับ-รายจ่ายอย่างสม่ำเสมอ เพื่อให้เห็นโครงสร้างการใช้เงินของตัวเอง ตัดค่าใช้จ่ายที่ฟุ่มเฟือยหรือไม่จำเป็นออกไป และมองหาสินค้าทดแทนที่มีราคาถูกกว่า เพื่อรักษาสภาพคล่องในแต่ละเดือน
2. วางแผนการออมเงินสำรองฉุกเฉิน
ในยุคที่เศรษฐกิจมีความผันผวนสูง การมี “เงินสำรองฉุกเฉิน” อย่างน้อย 3-6 เดือนของค่าใช้จ่ายรายเดือน เป็นสิ่งสำคัญมาก เพราะหากเกิดเหตุการณ์ไม่คาดฝัน เช่น ตกงาน หรือเจ็บป่วย เงินก้อนนี้จะช่วยให้เราก้าวผ่านวิกฤตไปได้โดยไม่ต้องไปกู้หนี้ยืมสิน
3. ปรับพอร์ตลงทุน เพื่อเอาชนะเงินเฟ้อ
การเก็บเงินไว้เฉย ๆ ไม่สามารถสู้กับเงินเฟ้อได้ ทางออกที่ดีที่สุดคือการนำเงินออมส่วนที่เหลือไป “ลงทุน” ในสินทรัพย์ที่มีโอกาสให้ผลตอบแทนชนะอัตราเงินเฟ้อ (เฉลี่ย 2-3% ต่อปี) เช่น การลงทุนในกองทุนรวม หุ้นพื้นฐานดี หรือทองคำ เพื่อให้เงินทำงานและเติบโตงอกเงย รักษามูลค่าความมั่งคั่งของเราไว้ในระยะยาว
แม้ว่าเงินเฟ้อจะเป็นวัฏจักรทางเศรษฐกิจที่เราไม่สามารถหลีกเลี่ยงหรือควบคุมได้ แต่เราสามารถรับมือและป้องกันตัวเองได้ เพียงแค่มีความเข้าใจ ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้จ่าย และรู้จักวางแผนการเงินอย่างชาญฉลาด ไม่ว่าของจะแพงขึ้นแค่ไหน หากคุณมีวินัยทางการเงินที่แข็งแกร่งก็จะสามารถก้าวผ่านยุคเงินเฟ้อนี้ไปได้อย่างมั่นคงแน่นอน
